
  [To jest tylko dodatek do arta Focusa. Macie tu opisane jak prawdopodobnie
  powstao  ycie.]

     Wszystkie  organizmy  ywe  s  zbudowane  z  czsteczek  organicznych,
  ktrych  gwnym  skadnikiem  jest  wgiel.  Ich  podstawow  cech  jest
  zdolno  do  rozmnaania  si.  Obie  te  cechy,  charakteryzujce ycie,
  pojawiy si okoo 600 milionw lat po powstaniu Ziemi.
     Dowiadczenia   prowadzone   w   warunkach   laboratoryjnych  pozwalaj
  wyobrazi  sobie,  w  jaki  sposb  mogo  doj  do  pojawienia  si tych
  czsteczek  na  Ziemi [schemat gdzie w tym katalogu], jednake dotychczas
  udao si sztucznie wyprodukowa tylko niektre prostsze "cegieki ycia",
  takie  jak  aminokwasy,  z ktrych zbudowane s dugie acuchy czsteczek
  biaka.  Te  proste zwizki organiczne, nagromadzone w pradawnym oceanie i
  ogrzane  przez  Soce,  stanowiy  "pierwotn  zawiesin",  w  ktrej pod
  wpywem  ciepa  sonecznego  tworzyy  si  coraz  to  wiksze i bardziej
  skomplikowane   czsteczki   kwasw   nukleinowych,   biaek   tuszczw i
  polisacharydw,  z  ktrych  zbudowane  s  ywe komrki. Bardziej zoone
  zwizki   organiczne   tworzyy  systemy  czsteczek,  zdolne  do  takiego
  przechowywania   informacji   o   swojej   strukturze,  ktre  umoliwiao
  odtwarzanie   odentycznych   czsteczek.  Nie  wiadomo  jak  wyglday  te
  pierwotne,  samopowielajce si czsteczki, poniewa najwczeniejsze formy
  ycia nie zachoway si w postaci jakichkolwiek skamieniaoci.

     Pierwsze Organizmy jednokomrkowe

     Pierwsze   "komrki"  mogy  si  uformowa  poprzez  otoczenie  drobin
  samoodtwarzajcych si czsteczek bonami tuszczowymi.
     Przez prawie dwa miliardy lat proste jednokomrkowe organizmy stanowiy
  jedyn  form  ycia  na  Ziemi.  Ich  pozostaoci s czasem znajdowane w
  kopalnych   stromatolitach,   skaach,   bdcych  nawarstwionymi  osadami
  sinic. Sinice wykrztaciy zdolno fotosyntezy, wydzialajc tlen jako jej
  produkt  uboczny  i  w ten sposb doprowadzajc do powstania bogatej w ten
  pierwiastek atmosfery.
     Kolejnym  kamieniem milowym ewolucji byo pojawienie si znacznie wyej
  rozwinitych komrek - komrek eukariotycznych, co nastpio okoo pltora
  miliarda  lat  temu.  Z  tych  komrek,  ktre miay jdro i skomplikowan
  budow  wewntrzn,  rozwiny  si wspczesne organizmy jednokomrkowe -
  pierwotniaki i glony oraz wszystkie organizmy wielokomrkowe.

     Ekspansja kambryjska

     Najwczeniejszymi ladami zwierzt wielokomrkowych s rzadko spotykane
  odciski  mikkociaych bezkrgowcw, wystpujce w skaach, ktre powstay
  okoo 600 milionw lat temu, pod koniec okresu prekambryjskiego. Organizmy
  te  mogy  mie  specyficzn  budow  ciaa i byy nieudanym eksperymentem
  ewolucji.
     Oglnie rzecz biorc, tylko twarde czci organizmw, takie jak muszle,
  uski,   szczecinki,   a   nastpnie  koci,  mogy  przetrwa  w  postaci
  skamieniaoci.   Zatem   skamienieniu  (czyli  tzw.  fosylizacji)  ulegy
  niekompletne  pozostaoci  organizmw,  a  ponadto  skamieniaoci bardzo
  adko  zawieraj lady zwierzt i rolin o cakowicie mikkim ciele, ktre
  kiedy  musiay istnie. Zwierzta bezkrgowe, majce twarde czci ciaa,
  zaczy  pojawia  si  na  pocztku  kambru, w ktrym nastpia prawdziwa
  ekspansja zwierzt morskich.

  [a  teraz  to  co  najwaniejsze  czyli dowiadczenie symulujce powstanie
  ycia]

     Dowiadczenia  wykonane przez Stanleya Millera i Harolda Ureya w latach
  1950,  starano si przeprowadzi w warunkach, jakie mogy panowa na Ziemi
  okoo 4 miliardy lat temu. Miay one wyjani, czy w takich warunkach mog
  powsta  proste  czsteczki  organiczne, bdce podstawowymi cegiekami, z
  ktrych  zbudowane s organizmy ywe. Z kolby penej wrzcej wody wydobywa
  si gorca para wodna, ktra miesza si z wodorem, metanem i amoniakiem, a
  nastpnie  jest  poddawana  dziaaniu wyadowa elektrycznych (ktre mona
  porwna z wyadowaniami elektrycznymi podczas burzy). Po ochodzeniu para
  ulega  skropleniu  i  cieka do rurki U-ksztatej. Powstaa cziecz zawiera
  cztery   podstawowe   rodzaje   zwizkw   chemicznych,  wystpujcych  we
  wszystkich   ywych  komrkach:  aminokwasy,  nukleotydy,  cukry  i  kwasy
  tuszczowe.  Zwizki  te, w wyniku polimeryzacji, mog si czy w dugie
  acuchy   czsteczek,   tzw.  polimery.  czeniu  aminokwasw  w  biako
  towarzyszy  wudzielanie  si  wody, do czego moe dochodzi tylko w bardzo
  gorcym  rodowisku.  Raz  powstae  polimery  mog wpywa na powstawanie
  kolejnych  polimerw.  W  cigu  tysicy  czy  milionw  lat  z niektrych
  polimerw mogy powsta samoodtwarzajce si czsteczki - zacztki ycia.


  [Cay tekst pochodzi z "Wielkiego Ilustrowanego Atlasu wiata".]